Regelmatig

handen wassen

kan levens redden

Kijk eens naar je handen. Zijn ze schoon? Schrik niet: waarschijnlijk zitten op je handen duizenden bacteriën. Zonder dat je het weet, kun je jezelf en de ander een infectie bezorgen. Daarvoor hebben we toch antibiotica, denk je? Bacteriën zijn steeds resistenter geworden tegen antibiotica, omdat het middel te vaak is ingezet. Wie geen middel meer heeft om te genezen, moet dus zien te voorkomen.

De Wereldgezondheidsorganisatie (WGO) van de Verenigde Naties heeft daarom 5 mei uitgeroepen tot de Internationale Dag van de Handhygiëne. Regelmatig handen wassen kan levens redden. Zeker in een ziekenhuis- of verpleeghuisomgeving.

Door: Jeroen Havers, senior adviseur Vilans

Jeroen Havers, adviseur Vilans

Als een trein

Antibioticaresistentie betekent dat mensen met een zwakke afweer kunnen sterven, omdat zij een infectie hebben opgelopen, waartegen antibiotica niet meer helpt. Om daar iets tegen te doen, heeft het ministerie van VWS het programma ‘Aanpak antibioticaresistentie in verpleeghuizen’ gelanceerd. Vilans is een van de uitvoerders van dit programma. Samen met een collega ben ik onder andere aan de slag gegaan in een van de negen woonzorgcentra van Meriant, een onderdeel van de Zorggroep Alliade.

We halen geen tovermiddelen uit de kast, waarmee we de antibioticaresistentie opheffen. Konden we dat maar. We kunnen wél zoveel mogelijk voorkomen dat mensen een infectie krijgen.

Onze aanpak is vraaggericht: wat doen de verzorgenden nu al? Hoe kunnen we daarop aansluiten? Zij willen graag hun organisatiecultuur verbeteren. Ze zien het belang van preventie. Samen realiseren we kleine verbeteringen met een groot effect. Het programma loopt daar als een trein.

Top 3

Gestructureerd pakken we een top 3 van hygiëneproblemen aan die de verzorgenden zelf hebben aangedragen. Een daarvan is de handhygiëne. Aan het begin van het proces werkten we nauw samen met vier verzorgenden. Zij zijn zich al heel gauw hygiëneambassadeurs gaan noemen. Inmiddels staan op alle locaties binnen Meriant 24 hygiëneambassadeurs klaar om in actie te komen.

Naarmate het enthousiasme groeit en de groep groter wordt, komen wij meer op afstand te staan. Prima. Dat het werkt, is vooral te danken aan de inzet van de hygiëneambassadeurs, een zorgcoördinator én de deskundige infectiepreventie die steeds weer inhoudelijk toetst of een maatregel daadwerkelijk mogelijke infecties kan voorkomen.

Gedragsverandering

De maatregelen die de verzorgenden doorvoeren, zijn helemaal niet zo wereldschokkend. Maar ze worden wél genomen. Zo is ‘Bij kamer in en uit, langs de alcoholspuit’ niet het motto van een verstokte drinker, maar van verzorgenden die standaard een pompje met handdesinfectans op de kar hebben staan. Voordat zij een kamer bezoeken, wassen zij daarmee hun handen. Als ze die kamer verlaten doen ze dat opnieuw. Zo’n pompje staat nu ook standaard waar de po’s gespoeld worden. Resistentiepreventie is vooral een gedragsverandering.

Inbedden in structuren

Wij helpen bij Meriant om dit onderwerp op de agenda te zetten. Omdat we met een frisse blik naar de organisatie kijken, kunnen we goed meedenken wat de volgende stap is. En ondersteuning bieden in de uitvoering. We zorgen ervoor dat de zorgmedewerkers de nieuwe werkwijze zelf inbedden in hun werkstructuren. Daarmee laten we zien dat antibioticaresistentie een belangrijk én onnodig probleem is. Want we kunnen veel besmettingen voorkomen. Lang leve de Internationale Dag van de Handhygiëne!

Lees verder